Waarom verdiepen mensen zich niet in hun pensioen?

“Houd toch op met je pensioengedoe…”

Iedereen kent wel iemand met een haat-liefdeverhouding met computers.

“Ze moeten gewoon vanzelf werken en dat doen ze niet.”

Snapt er niks van, wil er niks van snappen en raakt al geïrriteerd als de computer vraagt om een update te installeren. Die update wordt ook nooit uitgevoerd trouwens.

Je legt uit waarom het belangrijk is om de software actueel te houden, welke gevaren er zijn, hoe firewalls werken en waarom een virusscanner een goed idee is. Je legt de gevaren van phishing uit en waarom twee-factor-authenticatie onmisbaar is. Helemaal in “Jip en Janneke”-taal, super simpel.

Glazige blik. Meer irritatie. Zucht. “Laat maar, ik koop wel een nieuwe als deze het niet meer doet.”

Zo gaat het ongeveer ook met pensioencommunicatie.

“Stop nou eens met duwen”

Pensioencommunicatie als probleem. De overheid, pensioenuitvoerders en adviseurs informeren mensen al jaren over hun pensioen. Ze sturen prachtige brochures, bouwen heldere websites, schrijven krantjes, bieden interactieve tools en webinars met pensioenexperts. Ze sturen brieven met infographics, maken filmpjes met hippe animaties en ontwikkelen zelfs apps waarin je met één klik ziet hoeveel je later krijgt. En wat gebeurt er? We haken af. Waarom?

Omdat ze vergeten dat we pas iets doen als de combinatie van motivatie en gemak boven een minimale grens komt (Fogg behavior model). Net als bij die vriend met computer, bereik je het tegenovergestelde effect als je mensen dwingt zich te verdiepen in iets waar ze geen zin in hebben of wat ze als moeite ervaren. Hoe meer uitleg we krijgen, hoe meer we afhaken.

Meer informatie betekent meer werk voor onze hersenen. En meer werk ervaren onze hersenen als meer moeite en die moeite proberen ze zich te besparen. Dat weten we op basis van het onderzoek van Nobelprijswinnaar Daniel Kahneman. Hij schreef daar het boek “Thinking, Fast and Slow” over.

De hele wereld kan zeggen dat we pensioen nu (“nu écht”) heel simpel hebben gemaakt, maar onze hersenen trappen daar niet in. Meer denken is meer moeite, punt.

De combinatie van motivatie en gemak blijft dan te laag. Dat leidt tot uitstelgedrag. Uitstelgedrag bij pensioen betekent: “Ik kijk er later wel een keer naar.” En later wordt nooit.

“Dank voor de informatie, daar ga ik over nadenken”

Maar stel, we hebben de tijd en moeite genomen om al die informatie te bestuderen. En we begrijpen het ook nog. Nemen we dan eindelijk die gunstige pensioenbesluiten?

Veel mensen in de pensioensector en bij de overheid denken van wel. Maar onze hersenen weten van niet.

Gevoel speelt altijd een flinke rol, ook al laten onze hersenen ons denken dat het besluit puur objectief was. Hoe meer pensioeninformatie we ontvangen, hoe minder we van pensioen willen weten, ongeacht hoe “Jip en Janneke” en hoogwaardig die informatie is.

Sterker nog: al dat gepush van pensioeninformatie herinnert ons eraan dat we iets niet doen, terwijl we eigenlijk weten dat we het wel zouden moeten doen. Dat geeft een onprettig gevoel en dat willen we vermijden. Dus blijven we weg van pensioen.

Pensioen is voor later, maar het onprettige gevoel door al die informatie, hebben we nu.

“Laat me niet denken”

Als meer en betere informatie niet werkt, wat werkt dan wel?

Maak het “onvermijdelijk simpel”.

Dat is het.
Dat is alles.
Dat is het antwoord.

• Onvermijdelijk, zodat motivatie geen rol meer speelt.
• Simpel, zodat mensen niet onbewust het verwachte (denk)werk vrezen.

Individuele pensioengesprekken voldoen aan die voorwaarden en zijn een bewezen effectieve manier om mensen te helpen pensioenkeuzes te maken. De werkgever is in de beste positie om die gesprekken te organiseren. (Het heeft ook stevige voordelen voor de werkgever, maar daar gaat dit artikel over).

In vergelijking met pensioenfondsen en commerciële pensioenuitvoerders:

• vertrouwen mensen hun werkgever meer,
• lezen en bekijken mensen door de werkgever verstrekte informatie beter, waardoor de informatie meer medewerkers ook echt bereikt,
• weet de werkgever beter hoe ze haar medewerkers moet benaderen, welke toon, inhoud, middelen, wanneer en waar.

Hoe je het onvermijdelijk simpel maakt, is eigenlijk ook… simpel.

1. Plan medewerkers in voor een persoonlijk pensioengesprek met een adviseur. Verzetten of afzeggen is minder simpel.
2. Gebruik een adviseur die de pensioenregeling goed kan vertalen naar wat het voor de medewerker persoonlijk betekent.

Het gesprek moet niet blijven hangen in percentages en getallen, maar moet zich richten op concrete gevolgen. Bijvoorbeeld: “dan kun je gewoon in het huis blijven wonen waar je nu ook woont”. Dit maakt het simpel en sluit aan op de basis waarop mensen écht hun beslissingen nemen: het gevoel.

Als de adviseur helpt met de keuzes door die samen in te vullen, bijvoorbeeld: “bij dit vakje de drie kiezen”, dan wordt het maken van die nuttige keuzes helemaal onvermijdelijk simpel.

Mensen die een persoonlijk pensioengesprek hebben gehad, zijn zonder uitzondering opgelucht, positief en veel blijer met hun pensioen dan daarvoor.

We worden niet blij van het moeten gaan maken van keuzes over ons pensioen.

We worden wel blij als we keuzes over ons pensioen gemaakt hebben.

Hoe wil je dat je medewerkers zich over hun pensioen voelen?

Wil je hier meer over weten? Bel gerust of stuur een mailtje als je dat gemakkelijker vindt. We helpen je graag!

Of lees eerst nog meer hierover.